YakınPlanTV

ALYANS EVLERİİİİİ, KORONA VİLLALARIIIII!

ALYANS EVLERİİİİİ, KORONA VİLLALARIIIII!
6REKLAM ALANI

(728x90px)

Esnek veya Sabit Ölçü Verebilirsiniz.
Alev Çukurkavaklı
Alev Çukurkavaklı( acukurkavaklialev@gmail.com )
101 views
04 Nisan 2020 - 9:34
7REKLAM ALANI

(300x250px)

Esnek veya Sabit Ölçü Verebilirsiniz.

Altmış beş yaş üstü pek gevezedir efendim. Bir de hep canlı olan, unutmadıkları geçmişlerini diri tutmak, dillendirmek gibi dehşetli özellikleri vardır.
İşte bu altmış beşlikler şu günlerde evlerinde ve sosyal medyada takılmış plak gibi sürekli DİLENEN DEVLETİ konuşuyor, paylaşıyor…
Biz de sizlere Kızılay Genel Müdürü Kerem Kınık’ın son ayıbını unutup, utanmadan tekrar televizyonlarda boy gösterdiği günlerde bir DİLENEN DEVLET hikââtı anlatalım dedik.

Yazdıklarımız ayni ile vâki olup İPSO FACTO – 2 / Bugünlere Nasıl Getirildik? / adlı 2016 yılı Eylül ayında basılmış olan kitabımızın 97 – 104 sayfalarından alıntıdır…
*

60’lı yılların politikada, bilimde, teknolojide, sosyal ve ekonomik çerçevede Türkiye Cumhuriyeti’nin geleceğine giden yolun taşları olan, bizi iki binli yıllara taşıyan çok önemli olayları var.

Fakat yolsuzluklar, namussuzluklar, vatana ihanetler de var!

Gelecek kuşaklara kalması düşüncesiyle bunların bir bölümünü sunmak istiyorum.

*

1964’te Adana’dan Ankara’ya taşındık; babam Kemal Bayram Çukurkavaklı, Akşam Gazetesi Ankara Bürosunda idare müdürü olarak görevlendirildi.

*

O yıllarda belediye otobüslerinde biletçiler vardı. Biletçi gri tonda resmi giysisi, boyuna askılı meşin çantası ve şapkası ile devletin otobüsteki temsilcisi idi.

Otobüslerde en çok dikkatimi çeken, kapıların üzerindeki; “DİKKAT OTOMATİK KAPU ÇARPAR” yazısıydı.

Neden kapı yerine, kapu yazılmıştı, hâlâ merak ederim.

Bir de tüm biletçiler duraklarda yolcular arka kapıdan indikten sonra çok özel bir aksanla şoförü uyarır; “Iarkayiii kapaayyyt!” diye bağırırdı.

Bu uygulama, arka kapı biniş, ön kapı iniş olduğunda da sürdü; “Iarkayiii kapaayyyt!”

*

Bir gün okulda belediye otobüsü biletçilerinden birinin Yücetepe durağında; “Alyans evleriiiii, inecek var mı?” diye bağırdığını, otobüste bulunan bir sivil polis tarafından anında tutuklanıp Emniyet’e götürüldüğünü, otobüsün biletçisiz kaldığını duyduk.

O semte ALYANS EVLERİ demek suçmuş, yasakmış.

Tabii ki bu suç olan yasak dehşetli merakımı çekti fakat en çok güldüğüm şey otobüsün biletçisiz kalması idi.

*

8 HAZİRAN 1960

DARBEDEN BİR HAFTA SONRA!

1950’li yıllar boyunca Amerikan yardımıyla yaşayan Türkiye, 27 Mayıs darbesiyle daha da ağır bir ekonomik bunalıma girmişti. Hazine boşalmış, neredeyse memur maaşları ödenemeyecek durumdaydı.

*

Darbe yapıldıktan bir hafta sonra ilginç bir gelişme oldu;

Zırhlı Tugay mensubu subay ve astsubaylar, eşleriyle birlikte alyanslarını hazineye bağışladılar.

*

Bu hareket bir anda büyük bir eyleme dönüşürken, Türkiye Cumhuriyeti’nin en güvenilir kurumlarından bir olan Türk Silahlı Kuvvetleri’nin dışına da taşarak tüm ülkeye yayıldı.

Artık eylem DEVLET DESTEKLİ, yani Milli Birlik Komitesi destekli olmuştu.

Altın alyansını bağışlayana devlet, darphanede bastırdığı, üzerinde 27 Mayıs 1960 yazan teneke DEVRİM YÜZÜKLERİ veriyordu.

*

Yazarlar, gazeteciler, sporcular, sanatçılar bu “TEBERRU KAMPANYASI”nı destekleyen konuşmalar yapıyor, kamu binalarında, gazete merkezlerinde teberru masaları kuruluyor, vatandaş burada kuyruklara giriyordu.

*

Hazineye memleketin dört bir yanından altın yüzük, bilezik, kolye yağarken, vatandaşlar birbirlerine gururla teneke / nikel devrim yüzüklerini gösteriyor, alyans takanlara aşağılayarak bakılıyordu.

*

Teberru kampanyası varlıklı kesim için de gösteriye, reklama dönüşmüştü.

Zamanında İsmet Paşa ile Celal Bayar’ı, Adnan Menderes’i idare etmiş olan işadamı Vehbi Koç bu kez askeri idareyi avucuna alacaktı.

Vehbi bey gözünü kırpmadan tam yirmi altı kilo altın ile bir binasını bağışladı.

Tabii ki bu büyük vatanseverliğin reklamı gazetelerde çarşaf çarşaf yapıldı.

AZİZ NESİN de ALTIN PALMİYESİNİ VERİYOR…

Bu arada vatanı ve de milleti kurtarma gösterisine imamlarla yarışan Fener Ortodoks Rum Patriği katılıyor, aynı anda İstanbul’da bir haham altın kolyesiyle vedalaşıyordu.

*

Yazar Aziz Nesin de bir uluslararası yarışmada kazandığı

ALTIN PALMİYE ödülünü eritilmek üzere hazineye gönderirken vatana hizmet tertibinden onur madalyası sayılan özel 10 KURUŞLUĞUNU alıyordu.

DEDİKODULAR BAŞLAYINCA…

Halkın ağzı torba değildi ve büzülemezdi.
Ateş olmayan yerden de duman çıkmazdı.

Bir süre sonra Ankara’nın Yücetepe, İstanbul’un ise Gayrettepe semtlerinde yükselen askeri lojmanlar dedikodulara neden oluyor, her iki semt de ALYANS EVLERİ diye anılmaya başlanıyordu.

İşte yıllar sonra belediye otobüsü biletçisinin şehir efsanesi olan nüktesinin çıkış noktası buydu.

*

11 OCAK 1962 / MİLETVEKİLİ TUTUKLANIYOR!

ALYANS EVLERİ konusu asla ve asla soruşturulamadı.

Üzerindeki sır perdesi aralanamadı.

11 Ocak 1962 tarihinde bu konuda bir konuşma yapan Adalet Partili milletvekili Nuri Beşer, lojmanlardan “alyans evler” şeklinde söz edince dokunulmazlığı kaldırıldı.         Beşer yargılandıktan sonra 1 yıl ağır hapis, 4 ay sürgün cezasına çarptırıldı.

*

2 NİSAN 2003 / KIRK YIL SONRA…

Yıllar sonra, CHP İstanbul Milletvekili Mustafa Özyürek, TBMM Genel Kurulu’nda 2 Nisan 2003’te yaptığı konuşmada şunları söyledi;

“27 Mayıs 1960’tan sonra  / hepiniz hatırlarsınız / bir alyans bağışı vardı. Halkımız alyansını bağışladı, onun karşılığında kendilerine beyaz, ucuz metalik alyanslar verildi. Sonra ‘bu alyanslar ne oldu’ diye araştırıldığında; işte, bir Alyans Evleri yapıldı, Alyans Mahallesi kuruldu; o kadar.”

*

9 AĞUSTOS 2005…

O günlerde Hürriyet Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Ertuğrul Özkök de bir yazısında ALYANS EVLERİ’ni şöyle anacaktı;

“27 Mayıs darbesinden sonra toplanan alyanslarla inşa edilen evlerin hangi ‘Kuvvacı idealler’ için harcandığını hepimiz çok iyi biliyoruz.”

9 Ağustos 2005 / HÜRRİYET

*

6 MAYIS 2013…

Bu tarihte de yine Hürriyet Gazetesi’nden Fatih Tekeci bir yazısında ALYANS EVLERİ konusunu işliyor, evlerde oturan asker çocuklarıyla görüşüyordu.

Demokratik Sol Parti’den milletvekili olan ve 2000 yılında Devlet Bakanlığı da yapan Melda Bayer de o lojmanlarda büyüyen çocuklardan biriydi.

Melda Bayer anlatıyor;

“BABAMIN ÖDEME DEFTERİ VARDI!”

“İhtilali annem ve babam evin içinde dans ederek  karşıladı. Babam Polatlı’da Topçu Okulu’ndaydı, Yarbay’dı. Emekli edildiğinde ise ben 10, babam 42 yaşındaydı.

Albay olmasına iki ay vardı. O zamanki askerler, subaylar bugünkü şartlarda değildi; lojmanları yoktu, aldıkları para çok azdı. Şimdiki gibi; “Sabah işe gideyim, akşam servisle eve geleyim” de yoktu.

Sabah işe giderler, üç – beş gün eve gelmezlerdi.

Türkiye Emlak Kredi Bankası, emekli edilen subaylar için İstanbul ve Ankara’da uzun vadede mürekkep faizle ev yapmak için fırsat sundu. Babam burayı tercih etti.

Ödeme defteri vardı.

Öder, öder anaparaya bir türlü ulaşamazdı.

Tam on beş yıl taksit ödenerek ev sahibi olundu.”

*

Darbeden sekiz ay sonra ORDU YARDIMLAŞMA KURUMU / OYAK / kuruldu.
/ Mart 1961 /
Türkiye’nin ilk süpermarketleri olan ORDU PAZARLARI’nı açan OYAK vergiden ve devlet denetiminden muaftı.

Melda Bayer
21. Dönem Ankara Milletvekili, Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Eski Bakanı

*

Çok ucuza satış yapan Ordu Pazarları ise halka kapalıydı, sadece askerler ve aileleri özel kartla girebiliyordu.

Üstte ALYANS EVLERİ’ni anlatan, Türkiye’nin sayılı kadın devlet bakanlarından biri olan, İngilizce öğretmeni DSP milletvekili Melda Bayer hanımefendi, bir dönem OYAK Ordu Pazarlama Başkanlığı Mal Alım Koordinatörü olarak görev yapacaktı…

İKİ ÖNEMLİ DOSTUMUN UYARISI…

2015 yılının güz aylarında değerli dostlarım Bülent Tezcan ve Osman Kutlu ile Ankara’da Mülkiyeliler Birliği Lokali’nde konuşuyoruz.

Kitabın OYAK bölümünü anlattığımda ikisinin ortak yorumu şu oldu;

 ” Ordu Pazarları, Türk subaylarını halktan koparma oyunu idi ve bunu başardılar!”

Teşekkürlerimle…


SON SÖZ :
Efendiiiiim, lâfı altmış beş yaştan aldık, uzattık da uzattık.Sözümüzün özünü söyleyip, noktalayalım bari…
ALYANS EVLERİİİİİ nasıl tarihte bir geçek ise,
KORONA VİLLALARIIIII da çocuklarımıza kalacak yüz kızartıcı masal olmasın!

8REKLAM ALANI

(728x90px)

Esnek veya Sabit Ölçü Verebilirsiniz.
HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT
Yorum Yok

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.

KÖŞE YAZARLARI

Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları gazete ve haber kaynaklarına aittir, haberleri kopyalamayınız.